Bulgaristan Geçici Savunma Bakanı Atanas Zapryanov, Parlamentoya yaptığı açıklamada, ABD askeri uçaklarının Bulgaristan'daki varlığını NATO çerçevesinin ötesindeki operasyonlarla ilişkilendirme girişimlerinin spekülasyondan ibaret olduğunu belirtti. Sofya Havalimanı'ndaki konuşlandırma, Orta Doğu'daki gerilimler ve havalimanının sivil kullanımı üzerindeki potansiyel kısıtlamalar hakkındaki bir oturum sırasında konuşan Zapryanov, uçakların NATO'nun kolektif savunma planlamasıyla bağlantılı eğitimler için ülkede bulunduğunu vurguladı.

Zapryanov, konuşlandırmanın amacı hakkında çevrimiçi ortamda dolaşan yanıltıcı anlatıları eleştirerek, bu tür iddiaların ulusal güvenliğe zarar verdiği konusunda uyardı. ABD Büyükelçiliği'nden 17 Şubat 2026 tarihli bir diplomatik notun ardından, Bulgar hava sahasından transit geçişe ve 15 adede kadar ABD Hava Kuvvetleri uçağının Sofya Havalimanı'nda yakıt ikmali için geçici, muharebe dışı kalışına izin verdiğini açıkladı. Uçaklara 17 Şubat - 31 Mayıs 2026 tarihleri arasında bitişikteki Vrazhdebna Hava Üssü'nde yaklaşık 500 personel tarafından hizmet veriliyor.

Bakan, Sofya Havalimanı'nın Vrazhdebna ile birlikte Bulgaristan'ın müttefik taahhütleri kapsamında ev sahibi ülke desteği sağlamak üzere belirlendiğini açıkladı. Yalnızca Vrazhdebna'nın bu kadar sayıda uçağı idare edecek kapasiteden yoksun olduğunu, diğer belirlenmiş tesislerin (Plovdiv, Varna, Burgas, Gorna Oryahovitsa, Bezmer ve Graf Ignatievo) ise ya modernizasyon sürecinde olduğunu ya da yakıt mevcudiyeti, birden fazla nakliye uçağı için park alanı veya bakım yetenekleri gibi lojistik gereksinimleri karşılamadığını belirtti. 25 Şubat itibarıyla, Sofya Havalimanı'nda on adet Boeing KC-135 Stratotanker yakıt ikmal uçağı bulunuyordu ve toplam sayı günlük olarak dalgalanmakla birlikte 15 ile sınırlıydı.

Zapryanov, sivil operasyonların etkilenmediğini özellikle vurguladı. Tüm ABD uçuşları, 12 ila 24 saat önceden bildirilen belirli slotlarda planlanıyor ve sivil hava trafiğinde herhangi bir gecikme veya değişiklik yaşanmadı. Havalimanının ordunun talebi üzerine kapatılmadığını ve 2025 yılında operatörü tarafından yürütülen mühendislik çalışmaları nedeniyle 20 kez geçici olarak kapatıldığını belirtti.

Parlamento üyelerine yanıt veren bakan, geçici başbakanın tüm diplomatik görüşmeler ve kararlar hakkında bilgilendirildiğini ve bakanlıklara sivil havacılığın korunmasına açık öncelik verilerek koordinasyonun artırılması talimatı verildiğini söyledi. Ayrıca, medya, vatandaşlar ve milletvekillerinin uçakları görebilmesi için bir açık gün düzenleme planları da devam ediyor.

Zapryanov, kendisine askeri liderliğin önerisi üzerine 15 adede kadar uçak ve 1000 kadar personelin muharebe dışı amaçlarla konuşlandırılmasını onaylama yetkisi veren Savunma ve Silahlı Kuvvetler Yasası ile Bulgaristan Topraklarında Yabancı Silahlı Kuvvetlerin Transit Geçişi ve Kalışı Hakkındaki Yasayı örnek gösterdi. Cumhurbaşkanı, Başbakan ve Parlamento Başkanına resmi olarak bildirimde bulunduğunu belirtti. Bezmer'de muharebe ve nakliye havacılığını içeren benzer tatbikatların daha önce de Bakanlar Kurulu'nun tartışmasına gerek kalmadan yapıldığını, zira bunların onaylanmış anlaşmalara ve yasal yetkisine dayandığını vurguladı. Bulgaristan'ın hiçbir müttefik üssüne ev sahipliği yapmadığını, yalnızca 2006'da onaylanan ikili bir anlaşma kapsamında eğitim için kullanılan ortak tesisler bulunduğunu ve çeşitli nakliye ve altyapı alanlarının NATO savunma planlamasına dahil edildiğini de sözlerine ekledi.

Zapryanov, ev sahibi ülkelerin müttefik kuvvetleri ağırlayabilmesinin Ankara'da yapılacak üst düzey bir toplantıda kilit bir konu olacağını da ekledi. NATO, doğu kanadında eğitim kuvvetlerini sürdürmekte olup, tartışmalar Vrazhdebna'yı içeren tatbikatları ve Sofya Havalimanı'ndaki park yerlerinin kullanımını da içeriyor. Kolektif Savunma için belirlenen diğer havalimanlarında da periyodik konuşlandırmaların mümkün olduğunu belirtti.

Geçici Dışişleri Bakanı Nadezhda Neynsky de ABD uçak konuşlandırmasının sürmekte olan veya gelecekteki muharebe operasyonlarıyla ilgisi olmadığını yineledi. Parlamento üyelerine yaptığı açıklamada, ABD Büyükelçiliği'nin 17 Şubat'ta NATO'nun artırılmış teyakkuz önlemleriyle bağlantılı olarak Sofya Havalimanı'ndan 31 Mayıs'a kadar 15 adede kadar uçağın ve ilgili personelin faaliyet göstermesi için izin talep ettiğini söyledi. Savunma Bakanı, müttefik kuvvetlerin geçişini ve varlığını düzenleyen ilgili mevzuat kapsamında yetki verdi. Neynsky, ABD Hava Kuvvetleri uçuşları için Bulgar hava sahasında geçerli diplomatik iznin 2026 için de geçerli olduğunu ekledi.

Neynsky'ye göre, uçaklar tamamen lojistik amaçlara hizmet ediyor, öncelikli olarak havada yakıt ikmali yapıyor ve saldırı kabiliyetleri bulunmuyor. Personelleri yalnızca uçakların bakımını ve servisini yapmak için bulunuyor. Geniş kapsamı, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırganlığına bağladı; bu durum NATO'yu 2022'den bu yana doğu kanadında caydırıcılığı ve savunmayı güçlendirmeye, takviyeli hava devriyeleri, rotasyonel birlik konuşlandırmaları, genişletilmiş lojistik ve daha büyük ölçekli tatbikatlar yoluyla artırmaya yöneltti. Bulgaristan'ın Karadeniz bölgesi ve Balkanlar'daki stratejik konumu göz önüne alındığında, artırılmış teyakkuzla bağlantılı müttefik taahhütleri arttı ve Novo Selo, Bezmer ve Graf Ignatievo gibi tesisler düzenli olarak eğitim için kullanılıyor.

Parlamenter oylama eksikliğiyle ilgili sorulara yanıt veren Neynsky, 2003 tarihli bir Anayasa Mahkemesi kararına atıfta bulundu. Mahkeme, politik veya askeri nitelikteki onaylanmış uluslararası bir antlaşma kapsamında bulunan müttefik kuvvetlerin, antlaşma yükümlülüklerini yerine getirirken anayasal anlamda 'yabancı birlikler' olarak kabul edilmediğine karar vermişti. Sonuç olarak, Parlamento bu tür anlaşmaları onayladıktan sonra, bu taahhütlerden doğrudan kaynaklanan müttefik konuşlandırmaları için ek bir vaka bazında yetkilendirmeye gerek kalmıyor.

Oturum sırasında, Diriliş ve Böyle Bir Halk Var partilerinden milletvekilleri, geçici Başbakan Andrey Gyurov'un Parlamentoda hazır bulunmasını talep etti. Gyurov, Bakanlar Kurulu'ndaki önceki taahhütleri nedeniyle bunu reddetti. Her iki bakan da ABD'nin stratejik bir ortak olduğunu ve kararların Bulgaristan'ın yasal çerçevesi ve müttefik yükümlülükleri doğrultusunda alındığını yineledi.