Eski Savunma Bakanı Todor Tagarev ve Bulgaristan Atlantik Konseyi Yönetim Kurulu üyesi Yüzbaşı 1. Derece Vasil Danov, Nova TV'de Orta Doğu'da artan gerilimler nedeniyle ülkeye yönelik potansiyel tehditleri ve bunların ulusal güvenlik üzerindeki etkilerini tartıştılar. Her ikisi de, acil bir askeri tehlike olmasa da, Bulgaristan'ın tetikte kalması, NATO ile yakın koordinasyonu sürdürmesi ve enerji ve iç güvenlik tedbirlerini aktif bir şekilde yönetmesi gerektiği konusunda hemfikirdi.

Tartışma, geçtiğimiz günlerde Türkiye üzerinde bir balistik füzenin durdurulması üzerine alevlendi. Tagarev, İran'ın Bulgaristan'a ulaşabilecek füzelere sahip olduğunu kaydederek, "Böyle bir risk var" derken, doğru değerlendirmelerin kamuya açıklanmayan verilere erişim gerektirdiğini vurguladı. Türkiye'yi hedef alan füzenin kasıtlı hedeflemeden ziyade muhtemelen teknik bir arızadan kaynaklandığını öne sürdü.

Her iki uzman da Bulgaristan'ın NATO'nun füze savunma sistemine entegrasyonunun ana hatlarını çizdi. Danov, sistemin örtüşen savunma ağlarını denetleyen tek bir komuta merkezi ile otomatik ve koordineli bir şekilde çalıştığını vurguladı. Bulgaristan'ın iki ana hava savunma bölümü bulunuyor ve Aegis Ashore sistemiyle donatılmış Romanya'nın Deveselu kentindeki bölgesel üs, Amerikan hava ve füze savunma varlıklarının yanı sıra önemli bir kapsama alanı sağlıyor. Tagarev, Doğu Akdeniz'deki müttefik deniz konuşlandırmalarının bölgenin savunmasını daha da güçlendirdiğini sözlerine ekledi.

Tagarev aynı zamanda Bulgaristan'ın kendi hava savunma varlıklarının yaşını ve sınırlamalarını da eleştirdi. En yeni S-300 sistemleri 1989'da teslim edildi ve MiG-29 uçakları daha da eski ve sınırlı füze savunma yeteneklerine sahip. Danov, NATO korumasının ve Amerikan kuvvetlerinin varlığının bu eksiklikleri telafi ederek korumayı etkili bir şekilde Bulgar topraklarına kadar genişlettiğini vurguladı. Yabancı uyruklu kişiler veya askeri personel tarafından kullanılan tesisler gibi Bulgar topraklarındaki potansiyel hedefler de tartışıldı. Tagarev, İran'ın ana olası hedeflerinin askeri tesisler, komuta merkezleri ve diplomatik misyonlar olmaya devam ettiğini ve diğer potansiyel hedeflerin şu anda olası görülmediğini açıkladı.

Uzmanlar ayrıca Amerikan uçaklarının Bulgaristan'da konuşlandırılmasına da değindi. Danov, bunun yeni bir acil durum tedbiri olmaktan ziyade, 17 Şubat'tan Mayıs ayı sonuna kadar yürürlükte olan önceden izin verilen bir düzenleme olduğunu açıkladı. Tagarev, Savunma Bakanı'nın hem Ulusal Meclis'i hem de Cumhurbaşkanı'nı derhal bilgilendirmesi gerektiğini belirterek şeffaflık konusundaki endişelerini dile getirdi. Danov, bazı operasyonel ayrıntıların gizli kalabileceğini ekledi ancak spekülasyonları önlemek için daha net açıklamalar yapılması yönünde çağrıda bulundu.

Konuşmada Avrupa'nın nükleer savunma seçeneklerine değinildi. Tagarev, Fransa'nın ABD, Rusya ve Çin ile birlikte stratejik nükleer üçlüye sahip dört ülkeden biri olduğunu ve ABD'nin korumayı geri çekmesi durumunda Avrupa nükleer şemsiyesi hakkındaki tartışmaların geçerlilik kazanabileceğini hatırlattı.

Atlantik Yedek Subaylar Birliği Başkanı Willis Tsurov, Türkiye'ye atılan füzeyi İran'ın provokasyonu ve NATO için bir test olarak nitelendirdi. Kendisi, Bulgaristan'ın sadece Bakanlar Kurulu başkanlığında bir Güvenlik Konseyi toplantısı değil, aynı zamanda Cumhurbaşkanı başkanlığında en geniş siyasi temsilcilerin yer aldığı daha geniş bir danışma toplantısı da yapması gerektiğini vurguladı. Tsurov, Bulgaristan'ın modası geçmiş hava savunmasını eleştirerek, eski füzelerin Patriot sistemleriyle değiştirilmesine yönelik fırsatların kaçırıldığına ve alçaktan uçan hedeflere karşı sınırlı yeteneklere dikkat çekti. Ayrıca Bulgaristan'ın eski Sovyet ekipmanlarına dayanan radar altyapısının sınırlamalarına da dikkat çekti ve siber güvenlik, hava savunma, radarlar ve anti-drone sistemlerini birleşik yönetim altında birleştirerek askeri üsler, hava alanları, deniz tesisleri, Kozloduy nükleer santrali ve büyük şehirler gibi stratejik alanların korunmasının önemini vurguladı.

Tartışma, Tsurov'un daha sonra gerçekleşebileceğini ve savaşın süresine bağlı olarak daha uzun süre devam edebileceğini öne sürdüğü potansiyel mülteci akışlarını da kapsayacak şekilde genişletildi. Nenin altını çizdiBulgaristan'ın Türkiye ile koordinasyonu ve proaktif bir şekilde hazırlanması sağlandı. Tsurov ayrıca müttefik uçaklarının Bulgaristan'dan geçiş yapmasına ve Bulgaristan'da kalmasına izin verme kararını da düşük riskli olarak değerlendirdi ve NATO üyeliğinin hem yükümlülükler hem de koruma getirdiğine dikkat çekti.

Askeri uzman Ivaylo Ivanov iki acil endişeye dikkat çekti: artan enerji fiyatları ve terörist hücrelerin olası faaliyete geçmesi. Uzun vadede, göç dalgaları da dahil olmak üzere daha geniş tehditler konusunda uyarıda bulundu ve önümüzdeki on yılda kaba kuvvetin uluslararası ilişkilere hakim olacağını, NATO ve AB savunma yeteneklerine yatırımı zorunlu hale getireceğini vurguladı.

Uluslararası analist Vladimir Vladimirov, Bulgar vatandaşlarının şimdilik ciddi bir tehditle karşı karşıya kalmadığını değerlendirdi. Orta Doğu'daki çatışma derinleşirse olası ekonomik etkilere odaklanılmasını önerdi. Vladimirov ayrıca diplomasinin yerini füze saldırılarının aldığını öne sürerek uluslararası kurumlarda ve yasal normlarda daha geniş bir erozyon gözlemledi. İran'ın ciddi iç zorluklarla karşı karşıya olduğu, ABD'nin operasyonlarına sınırlı destek gösterdiği ve şu anda en çok İsrail'in ulusal güvenlik hedeflerini takip ederek fayda sağladığı sonucuna vardı.