Ukrayna'daki Besarabya Bulgarları: Bolhrad Lisesi'nden Budjak Cephe Hattına
Haber Özeti
Ukrayna'nın Bolhrad kasabasındaki tarihi Bulgar lisesi, bölgedeki 200 bin kişilik Besarabya Bulgar topluluğunun kültürel kimliğini simgeleyen en önemli kurum olmaya devam ediyor. 2022'de başlayan savaş, bu tarihi topluluğun hem Ukrayna ile olan siyasi ilişkilerini yeniden tanımlamasına hem de ciddi bir demografik erimeyle karşı karşıya kalmasına neden oldu. Bölge halkı, bir yandan cephe hattındaki kayıpların acısını yaşarken diğer yandan savaş sonrası dönemde kültürel varlıklarını koruma mücadelesi veriyor.
Ukrayna'nın güneyindeki Bolhrad kasabasında bulunan ve 1858 yılında kurulan Georgi Sava Rakovski Lisesi, modern Bulgar dilindeki dünyanın ilk eğitim kurumu olma özelliğini taşıyor. Tuna ve Dinyester arasındaki bozkırda yer alan bu tarihi merkez, bölgedeki yaklaşık 200 bin kişilik Besarabya Bulgar topluluğunun kültürel kalesi konumunda. 18. ve 19. yüzyıllarda Osmanlı baskısından kaçarak bölgeye yerleşen Bulgarlar, burada kendi köylerini ve kurumlarını inşa ederek bugünkü kimliklerini oluşturdular. 2022'de başlayan Rus işgali ise bu topluluk için bir dönüm noktası oldu; hem Ukrayna'ya olan bağlılıklarını sorgulatan hem de savaşın getirdiği yıkımla mücadele etmelerine neden olan zorlu bir süreci başlattı. Bugün bölge halkı, bir yandan savaşın yarattığı güvenlik tehditleri ve demografik erimeyle karşı karşıyayken, diğer yandan Bulgar kimliklerini ve eğitim haklarını korumaya çalışıyor. Özellikle Bolhrad'daki yeni basın kulüpleri ve kültürel faaliyetler, topluluğun varlığını sürdürme çabasının bir parçası olsa da, savaşın yarattığı göç dalgası ve idari reformlar bölgenin geleceğini belirsiz kılıyor.
